Altın Sertifikası Nedir? Darphane Altın Sertifikası ve S1

Altın Sertifikasının Tanımı

Altına yatırım yapanların büyük kısmı için hikâye hep benzer başlar: ya kuyumcuya gidilir, ya bankadan gram altın alınır ya da “fiziki mi, hesapta mı?” ikilemi yaşanır. Oysa son dönemde, bu alışkanlıkların arasına sessiz ama işlevsel bir alternatif daha eklendi. Borsa hesabı üzerinden, hisse senedi alır gibi altına yatırım yapmayı mümkün kılan Altın Sertifikaları (ALTIN S1), özellikle pratiklik ve küçük tutarlarla işlem yapabilme imkânı arayan yatırımcılar için dikkat çekici bir seçenek sunuyor.

ALTIN S1 ya da diğer adıyla Darphane Altın Sertifikası, Borsa İstanbul Pay Piyasası bünyesinde yer alan Emtia Pazarı’nda işlem gören, altın dayanaklı bir menkul kıymettir. Sertifikalar, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü tarafından ihraç edilir ve piyasa yapıcılı şekilde işlem görür.

Altın sertifikası nedir tanımından sonra konuyu basitçe şöyle özetleyebiliriz: Altın Sertifikası, altın karşılığında ihraç edilmiş ve borsada alınıp satılabilen bir yatırım aracıdır. Fiziki altın alıp saklamak yerine aynı dayanak varlığa borsa üzerinden erişme imkânı sunar.

Her 1 lot ALTIN S1, 0,995 saflıkta 0,01 gram (1 santigram) altına karşılık gelir. Bu da yatırımcıya, fiziki altına kıyasla çok daha küçük tutarlarla işlem yapabilme avantajı sağlar. Diğer yandan sertifikaların vadesi yoktur; dolayısıyla tıpkı fiziki altın gibi, istenildiği süre boyunca elde tutulabilir.

Altın Sertifikalarında piyasa yapıcı;

• Spot Ons Altın fiyatı,
• Dolar/TL kuru,
• 1 ons = 31,1035 gram dönüşüm oranı,
• 0,995 saflık katsayısı

üzerinden teorik değeri hesaplayarak alış–satış kotasyonu verir. Bu yapı, fiyat sürekliliği ve likidite açısından avantaj sağlar.

Ancak pratikte altın sertifikası fiyatının her zaman bu teorik değere birebir bağlı kaldığını söylemek zordur. Özellikle dönem dönem artan veya azalan talep, sınırlı arz yapısı ve yatırımcı davranışları nedeniyle sertifika fiyatının, teorik değerden belirgin şekilde sapmalar göstermesine sebep olabiliyor. Bu nedenle ALTIN S1, her ne kadar altın dayanaklı bir araç olsa da, kısa vadede “birebir gram altın fiyatı” gibi hareket etmeyebilir.

Diğer yandan darphane altın sertifikasında takas süresi, pay piyasasında olduğu gibidir. Saklama işlemleri Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) nezdinde yapılır. Sertifikalar devre kesiciye pay bazında tabi değildir, ancak endekse bağlı devre kesici devreye girdiğinde işlemler durur. Kredili işlem ve açığa satış yapılamaz ve fiyat marjı %5, en küçük fiyat adımı 1 kuruştur.

ALTIN.S1 ve Gram Altın Arasındaki Farklar

ALTIN.S1 ile gram altın arasındaki farklara bakalım.

Altın sertifikasında;

• Çok küçük tutarlarla (1 santigram) işlem yapılabilir.
• Borsa saatleri içinde anlık alım–satım mümkündür.
• Sertifikalar MKK’da adınıza kayıtlıdır; e-YATIRIMCI üzerinden takip edilir.

Gram altında;

• Gram altın aracı kurum üzerinden açılan yatırım hesapları veya bankalar üzerinden açılan altın hesapları aracılığıyla alınıp satılırken altın sertifikasına sadece yatırım hesabı üzerinden işlem yapılabilmektedir. 
• Banka ve aracı kurumların işlem saatlerinde alım-satım yapılabilir.
• Gram altında alım satım arası makas altın sertifikasına göre daha fazladır.

S1 Sertifikasının Avantajları ve Dezavantajları

Altın sertifikası avantaj ve dezavantajlarını hem diğer yatırım araçlarıyla hem de altın yatırımının diğer türleriyle kıyaslamak gerekir.

Öncelikle avantajlarına bakalım:

Borsada işlem gördüğü için alım satım makas aralığı gram altına kıyasla daha dardır.

Gerekli asgari miktar sağlandığında fiziki altına çevrilmesi mümkündür.

Minimum 0,01 grama bile yatırım yapılabilir.

Mevcut mevzuata göre stopaj oranı %0’dır.

Altın sertifikası riskleri ise;

Altının piyasa hareketleri kadar borsa yatırımcısının altın sertifikasına olan talebinden de etkilenir. Bu da sertifikanın riskini dönemsel olarak artırabilmektedir.

Yatırım Perspektifi ve İşlem Süreci

GCM Yatırım’da, bir Borsa Yatırım Hesabınız bulunuyorsa, hisse alım-satım yapabildiğiniz tüm işlem kanallarımız üzerinden ALTIN.S1 kodu ile hemen Altın Sertifikası alım-satımı yapmaya başlayabilirsiniz.

Henüz bir yatırım hesabınız bulunmuyorsa da, GCM Borsa sayfası üzerinden başvuru oluşturabilirsiniz.

Üstelik bunu yaptığınızda, adınıza tanımlanacak ücretsiz GCM Borsa Deneme Hesabı sayesinde 100.000 TL sanal parayla hiç risk almadan Borsa İstanbul’da yatırım yapmanın nasıl bir deneyim olduğunu keşfe başlayabilirsiniz.

Fiziki Altına Dönüşüm Şartları

Altın Sertifikaları, talep edilmesi hâlinde fiziki altına dönüştürülebilir.
Dönüşüm için asgari tutar 50 gramdır ve bu 5.000 lot sertifikaya karşılık gelir. Dönüşümler 50 gramdan başlamak üzere 10 gramın katları şeklinde yapılabilir. Fakat yatırımcı bazında fiziki dönüşüm talebi için günlük üst sınır 100.000 lottur (1.000 gram).

Fiziki teslimat talebi süreci ise kısaca şöyledir: Talep aracı kurum üzerinden iletilir; sertifikalar MKK’da bloke edilir. Eğer istenirse talep günü en geç saat 16.00’ya kadar, talep iptali mümkündür.

Teslimatlar talebi izleyen 4. iş günü Darphane’den veya adrese gönderim yoluyla yapılır ve belirlenen süre içinde teslim alınmayan altınlar için Darphane tarafından saklama ücreti uygulanır.