VİOP'ta Yeni Düzenlemeler ve Kurallar Neler?

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) Nasdaq OMX ile iş birliği kapsamında teminat tamamlama çağrısı dahil fiyatlama, açık pozisyon sayısının yayınlanması gibi önemli bir çok kural değişiyor.

Borsa İstanbul ile Amerikan Borsası Nasdaq arasında yapılan stratejik işbirliği kapsamında BISTECH Faz-2 kapsamında, 6 Mart tarihi itibariyle Borsa İstanbul bünyesi altında bulunan VİOP alt yapısı Nasdaq alt yapısına geçmiş olacak. BISTECH Faz-1 kademesi ise 2015 yılında gerçekleşmiş ve Borsa İstanbul Pay Piyasasının alt yapısı Nasdaq alt yapısına uyumlu hale getirilmişti.

BSITECH Faz-2 kapsamında VİOP geçişi ile birlikte ise 6 Mart tarihi itibariyle şu değişiklikler uygulamaya konulacak.

1- Teminat tamamlama çağrısında değişiklik: Yeni sistem ile yatırımcının açık olan pozisyonunda gün sonunda teminatında 1 TL dahi azalma olduğunda ertesi günü saat 14.30’a kadar teminatı tamamlaması ya da eksik teminat kadar pozisyon kapaması gerekecek.

2- Uzlaşma fiyatı açıklanma sıklığında değişiklik:  Mevcut sistemde 10 dakikada bir hesaplanan geçici kar/zarar hesaplamasında hesaplanan geçici uzlaşma fiyatı 1 saatte bir yayınlanacak.

3- Açık pozisyon sayısı açıklanma zamanında değişiklik: Gün içinde gerçek zamanlı yayınlanan açık pozisyon sayısı bilgisi günde bir kere yayınlanacak. Aynı gün içinde olabileceği gibi ertesi gün de yapılabilecek.

4- Sözleşme kodları ve bazı sözleşmelerin dayanak varlık kodları değişiklik: Sözleşme sonuna eklenen S0 ve S1 kodları kaldırılırken bazı sözleşmelerin dayanak varlık kodları aşağıdaki gibi değişiyor.

5- Emir adedini artırma imkanı: VİOP’ta bekleyen emir düzeltmelerinde Emir miktarı hem arttırılabilir hem de azaltılabilir. Emir miktarı arttırılırsa emir önceliği korunmaz.

6- Şartlı emir yapısında değişiklik: Şartlı emir yapısı genişleyerek, şart emri doğru grup içinde olması koşulu ile şartlı emir fiyatın dışında enstrüman, yön ve tipinde verilebilecek.

7- Maksimum emir büyüklüğünde değişiklik: VİOP’ta maksimum emir büyüklüğü 2000 lot ve sabitken, yeni sistemde kıymet bazında farklılaşabilecektir.

8- VİOP’ta bekleyen emirler için emir tipi değişikliği yapılamayacaktır.

9- Riskli hesaplar için mevcuttan farklı olarak birden fazla pasif emir verebilecek ve tarihli, iptale kadar geçerli, şartlı emir türleri olabilecektir.

10- Riskli hesaplarda mevcuttan farklı olarak artık risk azaltıcı değil; pozisyon azaltıcı emirler dikkate alınacaktır.

11- Gün içinde %75 sürdürme teminatı seviyesi devam ederek, geçici zararı oluşan hesaplar “riskli” olarak nitelendirilecektir.

12- Gün içerisinde elde edilen karın ancak %75’i ile emir gönderimine izin verilecektir.

13- Zararlar gün sonunda tahsil edilebileceği gibi karlar da aynı gün akşamı hesaplara aktarılacaktır.

14- Fiziki teslimatlı opsiyon ve vadeli sözleşmelerinde takas T+3 sürede değil artık T+2 sürede olacaktır.

15- Gayrinakdi teminatla pozisyon taşınması halinde toplam teminat, bulundurulması gereken teminata eşit veya büyük olsa dahi nakit teminat tutarının eksi olmaması gerekmektedir.

16- VİOP emir düzeltme kuralları alttaki gibi değişecek:

• Limit(LMT) , Piyasa(PYS) ve Piyasadan Limite (PLM) emirlerinin düzeltme ekranında “Emir Tipi” alanı değiştirilemez.
• Limit(LMT) , Piyasa(PYS) ve Piyasadan Limite (PLM) emirlerinin düzeltme ekranında “Emir Geçerliliği” alanından GUN, TAR ve İKG süre tipleri değiştirilebilir. Ancak emir düzeltmede KİE ve GİE seçilemez.
• Limit fiyatlı emirlerde fiyat hem arttırılabilir hem de azaltılabilir.
• “Emir Geçerliliği” seçeneklerinde süre azaltılırsa (İKG > TAR > GUN) emir önceliği korunur ama süre arttırılırsa (GUN > TAR > İKG) emir önceliği korunmaz. (Fiyatın aynı olması durumunda)
• Sabah seans başlamadan önce sistemde bekleyen İKG ve TAR emirleri iptal edilebilir ya da emir kötüleştirme yapılabilir.
• Sabah seans başlamadan önce sistemde bekleyen Şartlı İKG ve TAR emirleri iptal edilebilir ya da emir iyileştirme/kötüleştirme yapılabilir.