İNDİR
Lisanslı ve Geniş Yetkili Aracı Kurum - Lisans No: G-039 (398)

Platin Yatırımı Nasıl Yapılır? Yöntemler ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Platine fiziki alımın yanı sıra Forex ve VİOP gibi türev piyasalar, platine yatırım yapan fonlar, ETF’ler ve bankalardaki platin hesapları aracılığıyla yatırım yapılabilir. Platine New York Ticaret Borsası (NYMEX) gibi piyasalar üzerinden işlem gören vadeli işlem sözleşmeleri ile de yatırım yapılabilmektedir. 

Bunun yanı sıra yurt dışı borsalarda işlem gören platin madenciliği şirket hisselerine yatırım yapmak da doğrudan platin yatırımı olmasa da yatırımının dolaylı yolları arasında bulunmaktadır.

Platin Yatırımı Nedir?

Platin yatırımı, platinin fiyat hareketlerine doğrudan veya dolaylı olarak yatırım araçları üzerinden katılım sağlanmasıdır. Nadir bulunan kıymetli metallerden biri olan platin fiziksel ve kimyasal özellikleri sayesinde otomotiv, mücevherat ve çeşitli sanayi kollarında kullanılır. 

Yatırımcılar farklı amaçlarla platine yatırım yapabilirler. Türev araçlar üzerinden yapılan platin yatırımlarında amaç emtianın çift yönlü hareketini değerlendirmek ve fiyat riskinden korunmak olabilir. Bunun yanı sıra yatırımcılar portföylerini çeşitlendirmek veya gelecekteki platin talebine ilişkin beklentileri doğrultusunda yatırım yapmak amacıyla platini tercih edebilir.

Ancak platin yatırımı bu noktada altın ve gümüş yatırımından farklıdır. Platin, sanayideki yaygın kullanımı nedeniyle altından farklı talep dinamiklerine sahiptir. Bu nedenle platin yatırımı değerlendirilirken kıymetli metal niteliğinin yanı sıra sanayi talebiyle olan bağlantısı da dikkate alınmalıdır. 

Platin Fiyatları Nasıl Belirlenir?

Platin fiyatları diğer emtialarda olduğu gibi arz talep dengesiyle bağlantılı olarak yükselip düşebilir. Platin talebi otomotiv, sanayi uygulamaları, mücevherat ve yatırım talebinden oluşur. Büyümenin arttığı ve otomotiv sektöründe satış rakamlarının yükseliş gösterdiği süreçlerde platine duyulan talebin de artış göstermesi beklenir. Ancak burada teknolojik gelişmelerin de önemli bir payı vardır. Gelişen teknolojiler tam tersi şekilde platine olan talebin düşmesine de neden olabilir. Örneğin dünyanın içinde olduğu yeşil dönüşümde sudan hidrojen sağlanan yeşil hidrojen yakıtının üretiminde platin, katalizör olarak kullanılmaktadır. Ancak bu teknolojinin ne kadar süre kullanılacağı veya buna ek farklı teknolojilerle yeşil hidrojen üretilip üretilmeyeceği teknolojiyle birlikte şekillenecektir.

Platinde arz tarafını platin madenciliğinin üretim rakamları ve geri dönüşüm oranları belirlemektedir. Diğer piyasa koşulları sabit kalmakla birlikte artan arz platin fiyatının düşmesine neden olurken arzdaki düşüş fiyatın yükselmesini destekleyebilir.

Platin forex piyasasında dolar üzerinden işlem görür. Farklı platin enstrümanları farklı döviz kurları üzerinden işlem görebilse de platin işlemleri genellikle dolar üzerinden yapılmaktadır. Bu nedenle işlem yapılan enstrümana göre değişmekle birlikte platin yatırımı döviz kuru riski de içermektedir.

Platin Yatırımı Hangi Yollarla Yapılır?

Platine türev araçlar üzerinden Borsa İstanbul’da yer alan Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) ve Forex piyasası üzerinden işlem yapılabilmektedir. Bunun yanı sıra platine altın ve gümüş gibi fiziki yatırım da yapılabilir. Küresel emtia piyasalarından platin vadeli sözleşmeleri ve platine yatırım yapan yatırım fonları ve ETF’ler üzerinden yatırım yapılabilmektedir. 

Dünya borsalarında işlem gören platin madenciliği şirket hisselerine yatırım yapılabilir. Ancak bu yatırım şeklinde platindeki fiyat değişimleri kadar şirketin finansal performansı da ön plandadır. Bunun yanı sıra yatırımcı eğer varsa temettü gibi haklardan da yararlanmış olur. 

Platine yatırım yöntemlerinin işlem yapılan piyasaya göre riskleri, avantajları, maliyetleri ve alım satım koşulları vardır. Bu değişen koşullar aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Ürün İşlem gördüğü piyasa / erişim Başlıca maliyetler Avantajları Başlıca riskleri
Forex platin CFD’si Yetkili aracı kurum üzerinden tezgâh üstü piyasa Alış-satış farkı, swap ve kurumun uyguladığı diğer ücretler Çift yönlü işlem ve kaldıraç kullanımı, fiziki saklama gerektirmemesi Kaldıraç, teminat yetersizliği, otomatik pozisyon kapatma, fiyat boşluğu ve kayma
VİOP platin vadeli işlem sözleşmesi Borsa İstanbul VİOP Alış-satış farkı, işlem komisyonu, komisyon üzerinden BSMV vade değişimi maliyetleri Organize piyasada çift yönlü işlem, kaldıraç ve fiyat riskinden korunma imkânı Kaldıraç, teminat tamamlama, likidite ve vade riski, nakdi uzlaşma nedeniyle fiziki sahiplik sağlamaması
Fiziki platin Kıymetli maden satıcıları, Borsa İstanbul Kıymetli Madenler Piyasası Alış-satış farkı, ürün komisyonu, varsa aracılık, saklama, sigorta ve teslimat ücretleri, genel olarak %20 KDV Metale doğrudan sahiplik, vade ve pozisyon taşıma zorunluluğu bulunmaması Çalınma, kaybolma, saflık ve sahtecilik riski, satışta alıcı bulma ve geniş makas ihtimali
Platin ETF’leri Yurt dışı borsalar, ilgili ürüne erişim sunan aracı kurumlar Yönetim ücreti, işlem komisyonu, alış-satış farkı, stratejiye göre vadeli sözleşme yenileme maliyetleri Fiziki saklamayla uğraşmadan yatırım;,borsa üzerinden alım satım Platin fiyatından sapma, kur ve likidite riski
Platinin olduğu yatırım fonları Fonun koşullarına göre TEFAS Yönetim ücreti, fon giderleri varsa vergi Profesyonel yönetim, farklı kıymetli metallere yayılabilen portföy Diğer varlıkların performansı, kur ve valör riski
Platin madenciliği şirketlerinin hisseleri Yurt dışı pay piyasaları, ilgili borsaya erişim sağlayan aracı kurumlar İşlem komisyonu, alış-satış farkı, varsa saklama ve döviz dönüşüm ücretleri Şirkete ortaklık, dağıtılması hâlinde temettü hakkı Platin fiyatına ek olarak şirketin borçluluğu, üretim maliyetleri, operasyonları ve ülke riskleri
Vadesiz platin hesabı Bankaların kaydi kıymetli maden işlemleri Bankanın alış-satış makası, alımda genel olarak binde 2 kambiyo vergisi Gram bazında birikim, kişisel fiziki saklama gerektirmemesi Kur ve fiyat riski, makasın genişlemesi, fiziki teslimatın bankaya göre sınırlı olması veya sunulmaması

Forex Piyasasından Platin Yatırımı

Forex piyasasından platin fiyat hareketlerine yatırım yapılabilir. Bunun için GCM Yatırım’da forex hesabı açarak XPT/USD enstrümanına kaldıraçlı pozisyon açabilirsiniz. Bunun yanı sıra platin grafiğindeki yükseliş veya düşüş değerlendirmelerinize göre alış (long, uzun pozisyon) ya da satış (short, kısa pozisyon) alınabilir. Ancak kaldıraçlı işlemler getiriyi artırdığı gibi zarar riskini de artırmaktadır.

GCM Yatırım’ın forex işlem platformu olan GCM Trader’da işlemler lot ölçüsü ile gerçekleşir. 

-1 Standart lot (1 lot) 100 ons platine, 

-1 Mini lot (0,10 lot) 10 ons platine,

-1 Mikro lot (0,01) 1 ons platine karşılık gelir. 

Forex platin işlemlerinde spread (makas) alış ve satış arasındaki maliyettir. Bunun yanı sıra işlemin ertesi güne taşınması durumunda swap maliyeti oluşabilmektedir.

platin yatırımı nasıl yapılır

VİOP Üzerinden Platin Yatırımı

Platin vadeli işlem sözleşmeleri (futures), Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) ve bu sözleşmeleri sunan yurt dışı borsalarda işlem görür. 

İşlem yapmak için VİOP’ta işlem yapmaya aracılık eden yetkili bir yatırım kuruluşunda hesap açılması gerekir. GCM Yatırım’da VİOP hesabı açarak platin işlemleri yapabilme imkanı vardır. VİOP çift yönlü işleme imkan tanıyan bir piyasa olduğu için “al” işlemi bakır fiyatının yükseleceği “sat” işlemi ise fiyatın düşeceği değerlendirmelerine göre yapılmaktadır. İşlem için gerekli teminat, sözleşme adedi ve geçerli teminat koşullarına göre işlem anında hesaplanmaktadır.

Fiziki Platin Alımı

Türkiye’de platine fiziki yatırım yapmanın yollarından biri Borsa İstanbul’da yer alan Kıymetli Madenler Piyasası üzerinden alım satım yapılmasıdır. Borsadan doğrudan fiziki platin alım satımı yapılmadığı için bu işlemlere aracılık eden bir kurumda hesap açtıktan sonra fiziki platin işlemine başlanabilir. Platin külçe veya sikke şeklinde fiziki olarak teslim edilebilir veya yatırımcı adına saklanabilir. Fiziki alımda aracı kurum işlem maliyetlerine ek olarak saklama ve sigorta maliyetleri de oluşabilmektedir.

Dünyada ise platine fiziki yatırım yapılabilecek piyasa ve borsaların başında NYMEX, Londra Platin ve Paladyum Piyasası (LPPM) ve Şanghay Borsası gelmektedir. Platin altın rasyoyu dönem dönem değişmekle birlikte aynı değerde bir fiziki altına kıyasla platin 2 katı kadar hacme sahiptir.

Platin ETF’leri

Platine uluslararası yatırım hesabı açarak ETF işlemlerine aracılık eden kurumlar üzerinden işlem yapılabilmektedir. Platin ETF’lerinin yatırımları fiziki platin, platin madenciliği şirket hisseleri, platin vadeli sözleşmeleri ve/veya platin türev ürünleri üzerine yoğunlaşabilir. Bu nedenle ETF yatırımı birebir platin fiyatını izlemeyebilir.

Madencilik Şirketi Hisseleri

Dünya üzerinde platin madenciliği yapan şirketlerin hisseleri ABD, Avrupa ve Asya borsalarında işlem görmektedir. Borsa İstanbul’daki madencilik sektörü hisselerinde ise platin yatırımı bulunan bir şirket bulunmamaktadır. 

Platin madenciliği şirketlerine hisse alım satımı üzerinden yapılabileceği gibi forex piyasasında işlem gören hisse CFD’lerine de yatırım yapılabilmektedir. Spot piyasadan hisse almak platin fiyatını doğrudan takip etmemekle birlikte bu yatırım daha çok sektörün dinamiklerini takip eden bir yatırım olarak öne çıkmaktadır. Şirketin performansı hisse fiyatını etkilediği için özellikle bilanço dönemlerinde hisse fiyatında dalgalanmalar görülebilir. Bunun yanı sıra şirketin kar payı dağıtımı varsa hisse sahipleri hisse sahiplik oranına göre kardan pay alabilmektedir.

Vadesiz Platin Hesabı ile Yatırım Nasıl Yapılır?

Platin fiyatına doğrudan yatırım yapmak isteyip fiziki yatırımın getireceği saklama, sigorta gibi maliyetleri üstlenmek istemeyen yatırımcılar bankalardan platin hesabı açarak platine yatırım yapabilirler.

Değerli metal yatırımı hesaplarında ürün çeşitliliği bankadan bankaya değişebilmektedir. Her banka platin hesabı açma imkanı sağlamayabilir. Bu nedenle platin hesabı açmadan önce bu bilgi banka internet sitesi veya banka şubeleri üzerinden teyit edilmelidir. Açılan hesap üzerinden gram platin birikimi yapılabilmektedir.

Platin Yatırımının Avantajları ve Riskleri Nelerdir?

Platin yatırımında emtianın kendisine yapılan yatırımdan kaynaklı avantajlar ve risklerin yanı sıra işlem yapılan piyasanın özelliklerinden kaynaklı riskler ve avantajlar bulunur. Ayrıca farklı piyasalar ürün üzerinde farklı hak sahiplikleri tanımaktadır.

Platin yatırımı portföy çeşitlendirme ve değer saklama potansiyeli ile yatırımcıya avantajlar sunabilir. Ancak teknolojinin gelişmesiyle sanayinin platine daha az talep göstermesi durumuna karşı ise yatırımcı risk almış olur.

Piyasalardaki avantajlar ve riskler değerlendirildiğinde, forex ve VİOP’ta kaldıraç kullanımı ve çift yönlü işlem imkânının yanı sıra zarar riski de dikkate alınmalıdır. 

Vadeli platin sözleşmelerinde ise vade sonuna yaklaşırken yaşanabilecek fiyat değişimleri ve pozisyonun bir sonraki vadeye taşınması sırasında oluşabilecek maliyetler göz önünde bulundurulmalıdır.

Fiziki yatırım doğrudan sahiplik avantajının yanı sıra saklama maliyetlerini ve çalınma riskini beraberinde getirir. 

Platin İşlemlerinde Vergi ve Maliyetler

Platin işlemlerinde vergi ve maliyetler; ürüne, aracı kuruma ve piyasaya göre değişiklik gösterebilmektedir.

VİOP ve Forex gibi platine dayalı türev araçlar üzerinden işlem yapılan piyasalarda ve vadeli işlem sözleşmelerinden elde edilen kazançlarda bireysel yatırımcılar için %10 stopaj uygulanır. Banka hesabı üzerinden yapılan platin alımlarında binde 2 oranında kambiyo vergisi bulunmaktadır. Banka hesabından Türk Lirasına dönüş işlemlerinde ise vergi yoktur. Türkiye’de bireysel yatırım amacıyla fiziki külçe platin satın alımında genel olarak %20 KDV uygulanır.

Masraflara bakıldığında ise banka hesabından alım satım arasındaki makas likiditenin düştüğü dönemler, hafta sonu ve mesai saatleri dışındaki zamanlarda açılabilmektedir. Makas bankadan bankaya farklılık gösterebilir. Forexte ise işlem masrafı kurumdan kuruma değişmekle birlikte masraflar; swap, spread ve varsa hesap bakım ücretleridir. VİOP ve vadeli işlem sözleşmelerinde swap yoktur. Ancak VİOP’ta makas farkı ve işlem komisyonu bulunabilmektedir.

Önemli not: Vergi oranları ve uygulamaları, mevzuat değişikliklerine bağlı olarak değişebilir. 

Platin Yatırımı Yaparken Nelere Dikkat Edilmeli?

Platin yatırımında riskleri yönetmek için işlem öncesinde yatırımcının sermayesine, risk toleransına ve yatırım hedeflerine uygun bir plan oluşturulmalıdır. Bu plana uygun olarak toplam portföyde platine ayrılacak pay belirlenmelidir. Tek bir risk yönetimi stratejisi bulunmamalı, strateji seçilen ürüne ve piyasa özelliklerine göre değiştirilmelidir.

Platinin uluslararası fiyatı genellikle ABD doları üzerinden oluştuğundan, TL bazında yatırım yapanlar platin fiyatının yanı sıra döviz kuru değişimlerinden de etkilenebilir. 

Forex ve VİOP gibi kaldıraçlı piyasalarda düşük teminatla büyük pozisyon açılması, fiyat hareketlerinin sermaye üzerindeki etkisini artırabilir. Teminatın yetersiz kalması durumunda pozisyonlar aracı kurumun işlem koşulları çerçevesinde kapatılabilmektedir. Düşük likidite veya piyasa açılışlarında oluşabilecek fiyat boşlukları nedeniyle zarar durdur emirleri belirlenen seviyeden farklı bir fiyattan gerçekleşebilir. 

Piyasa koşulları düzenli olarak gözden geçirilmeli, platinin fiyatını etkileme niteliğinde olacak gündemler ve veriler mutlaka öncesinde değerlendirilmelidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Platin yatırımı farklı piyasalar üzerinden yapılabilir. Fiziki platin alınıp satılabilir. VİOP ve Forex piyasasından türev araç yatırımı ile platine çift yönlü işlem açılabilir. NYMEX gibi dünya piyasaları üzerinden vadeli işlem sözleşmeleri yapılabilir. Platine dayalı ETF ve yatırım fonları alınıp satılabilir. Dolaylı platin yatırımı olarak yurt dışı borsalarda işlem gören platin madenciliği şirketlerinin hisselerine yatırım yapılabilir.

Her iki yatırım türünün de kendi içinde avantajları, maliyeti ve riskleri kıyaslanabilir. Fiziki platin doğrudan sahiplik sağlama ve fiyatının doğrudan platini takip etme avantajının yanı sıra saklama, sigorta maliyetleri içerir. Fiziki işlemlerde makas genellikle geniştir. Fiziki külçe platin alımında yüzde 20 vergi bulunmaktadır. Platin ETF’lerinde ise ETF’in içeriğine göre fiyat birebir platini yansıtmayabilir. Ayrıca ETF’lerde net getiri; fon yönetim ücreti, işlem komisyonları  ve döviz kuru değişimleri de yatırımı etkilenebilir.

Vadesiz platin hesabı, bankalar üzerinden açılan ve gram platin yatırımı yapılmasına imkan sağlayan bir hesap türüdür.

Türkiye’de yetkili aracı kurumlar üzerinden gerçekleştirilen kaldıraçlı platin işlemleri ile VİOP platin sözleşmelerinden elde edilen kazançlarda, bireysel yatırımcılar için genel olarak %10 stopaj uygulanır. VİOP’ta ayrıca alış-satış farkı, işlem komisyonu ve komisyon üzerinden alınan %5 BSMV dikkate alınmalıdır. Fiziki külçe platin alımında yüzde 20 KDV, banka hesabından platin alımında binde 2 oranında kambiyo vergisi uygulanır. Yurt dışı borsalarda gerçekleştirilen işlemlerin vergilendirilmesi ise duruma göre değiştiği için ayrıca değerlendirilmelidir.

Platin fiyatı arz talebi etkileyebilecek gelişmelerden, önemli veri açıklamalarından, maden sahaları ve üretimdeki gelişmelerden ve döviz kurundan etkilenebilmektedir.

Platin yatırımının çeşitleri farklı risk toleransından yatırımcılara hitap edebilmektedir. Örneğin bankadan platin alım satımı ve forex piyasasındaki platin yatırımı farklı risk toleransından yatırımcılar için uygun olabilmektedir.

DENEMEYE FOREX İLE BAŞLAYIN

Denemeye başla butonuna tıklayarak GCM'den elektronik ileti almayı, kullanım koşullarını, kişisel verilerin işlenmesine ilişkin aydınlatma metni ve izin formu'nu kabul ediyorum.
Diğer Makaleler
Anthropic hissesine yatırım yapmak isteyen Türkiye’deki yatırımcılar, uluslararası piyasalarda işlem yapma imkânı sunan aracı kurumlar üzerinden yatırım hesabı açarak bu şirkete yönelik yatırım işlemlerini gerç ...
Finansal piyasalarda işlem yapan yatırımcı profillerinden biri “trader” olarak bilinen ve daha çok kısa vadeye odaklanan kişilerdir. Trader olmak için öncelikle bir piyasa seçmek ve bu piyasanın temel dinamikleri ...
Yapay zekâ (AI), son yıllarda yazılım sektörünün bir alanı olmaktan çıkarak küresel ekonominin önemli unsurlarından biri haline geldi. Bu ekosistem çip, veri merkezi, bulut altyapısı ve yazılım gibi bir&cc ...
EMA, teknik analizde güncel fiyat hareketlerine geçmiş fiyatlardan daha fazla ağırlık veren bir hareketli ortalama göstergesidir. İngilizce “Exponential Moving Average” kelimelerinin baş harflerinden adını alan EMA’ ...
Hisse senedi, emtia ve döviz gibi finansal varlıkların ya da ülke endeksleri gibi genel piyasaların fiyatlarında belirli bir dönemde gerçekleşen dalgalanma ve oynaklık derecesine “volatilite” denir. Volatilite nedir ...
Çekirdek enflasyon; tüketici fiyat endeksindeki (TÜFE) genel eğilimi daha net değerlendirmek amacıyla “oynak kalemler dışarıda bırakılarak hesaplanan” bir enflasyon ölçümüdür.  Çeki ...
ÜCRETSİZ DENEME HESABI İLE RİSK ALMADAN DENEMEYE BAŞLAYIN!
Denemeye başla butonuna tıklayarak GCM'den elektronik ileti almayı, kullanım koşullarını, kişisel verilerin işlenmesine ilişkin aydınlatma metni ve izin formu'nu kabul ediyorum.
Yardıma mı ihtiyacınız var? Müşteri temsilcimize merhaba deyin!
Web sitemizi ziyaret eden kullanıcılara mümkün olan daha iyi bir yatırım deneyimini sunabilmek için çerezler (cookieler) kullanmaktayız. Çerez politikalarımızın detaylarına buradan ulaşabilirsiniz.