Fiyat Grafiği Televizyon Ekranı Değildir
Piyasayı yansıtan fiyat grafikleri, karşısına oturup izlenecek televizyon ekranı değildir. Analiz yapabilmek için resim tuvali olan grafikler, heyecanlı bir aksiyon filmi tadında seyirlik bir şekle dönüştürülse insani güdüler yatırımları yanlış yönlendirmeye başlar. Herhangi bir araç gereç kullanmadan fiyat grafiklerine sadece karşıdan bakıp yatırım kararı vermek muhtemelen en zararlı sonuçları alacağınız psikolojik bir savaşa dönüşecektir.
Çoğu kez Forex ile yeni tanışmış bir yatırımcının ekranı televizyon gibi izleyerek karar verdiği bilinen bir gerçektir. Küçük hareketlerin kaldıraç nedeniyle pozisyona yüksek etki yapması genellikle heyecan yaratır ve kısa zamanda gelir elde etme dürtüsünü de açığa çıkartır. Bu nedenle piyasadaki dalgalanmalar fiyat grafiği üzerinden televizyon seyreder gibi izlendiğinde her iniş ve çıkış fırsatmış gibi görünmeye başlar. Bir süre sonra gittikçe artan oranda içine girilen kısır döngü kısa sürede mevcut sermayeye ciddi zararlar vermeye başlar.
Bununla ilgili çarpıcı bir örneği beraber işleyelim. Aşağıdaki fiyat grafiğini sadece izleyerek karar veren bir yatırımcının hangi noktada neler düşündüğünü ele almaya çalışalım.
A - Kuvvetli düşüş başladı, zaten destek de kırıldı. Geç olmadan satış pozisyonu açayım.
B - Geçici bir hareketmiş. Sanırım yükseliyor. Biraz zarar ettim ancak daha fazla kayıp yaşamadan kapatayım ve alıma geçeyim.
C - Piyasa benimle oynuyor mudur, nedir? Nereye kadar düştü böyle. Keşke önceki satış pozisyonumu kapatmasaydım! Neyse, zararın neresinden dönersen kardır. Yükselmeyeceği belli, zaten önceki dibi de geçti. Bu sefer iki katı büyüklükte pozisyon açıp zararımı telafi edeceğim.
D - #¤ƍʚ‽ⱷ@ !!! Kesin fiyatlarla oynuyorlar! Yine zararla kapattım pozisyonu. Bekleyeyim biraz.
E - Düşüş işte, baştan beri biliyordum. Düşecek bu parite! Şimdi yakaladım, satış işlemine geçeyim.
F - Ne güzel düşüyordu, neden yine yükselmeye başladı, ne oluyor piyasaya böyle? Kapatayım bari pozisyonu; az olsun, benim olsun.
Sonuç: yüksek miktarda zarar ve çok küçük karla kapanmış bir pozisyon. Oldukça kısa zaman diliminde gerçekleşen psikolojik savaşta rasyonel davranıştan uzak bir strateji. Düşen bir trend içerisinde A noktasından F noktasının altına doğru uzanan bilinçli tek bir yolculuk yerine değişen duraklar ve uzayan yolculukla beraber sürekli yön karıştırarak geçen bir zarar hikayesi. Üstelik her zararlı pozisyondan sonra gittikçe artan baskının yarattığı olumsuz psikolojik durum karar verme yetisini de etkilemeye başlıyor.
Fiyat grafikleri ancak yeterli analiz teknikleri ile birleştiğinde anlam kazanır. Onları okumak için televizyon ekranına baktığımız gibi sadece heyecanla seyirlik bir durum oluşturursak yanlış karar vermek kaçınılmaz olacaktır. Piyasa, ancak duygusal davranışlarımızdan rasyonel düşünce şekline kaydığımız oranda bizi ödüllendirebilir. Bu ayrımı bilmek hazırlığın ilk evresidir.
