04 Eylül 2026 Tarihli Makro Ekonomik Gelişmeler

GERİDE KALANLAR

Geride Kalanlar: Fed Beklentileri ve Orta Doğu Gündemi

Not: Tablodaki değerler 3 Eylül Cuma TSİ 15:50’de alınmıştır.

Geride kalan hafta piyasaların ana gündemi Fed’in faiz patikası, ABD istihdam verileri ve Orta Doğu kaynaklı enerji riski oluşturdu. Haftanın ilk bölümünde enerji fiyatlarındaki yükseliş ve bunun enflasyon beklentilerini yükseltmesi, Fed’in Eylül toplantısında şahin bir görüntü sergileyeceği tahminleri öne çıkarken, zayıf özel sektör istihdam verisi ve FOMC Yönetim Kurulu Üyesi Waller’ın açıklamaları bu beklentilerin yeniden baskılanmasına neden oldu. Ancak haftanın son işlem gününde gelen tarım dışı istihdam verisi tabloyu yeniden kısmen tersine çevirdi.

ABD’de Ağustos ayında tarım dışı istihdam 162 bin kişi artarak beklentilerinde üzerine çıkarken, Temmuz ayı verisi -23 binde 21 bine revize edildi. Ücret tarafında yukarı yönlü bir sürpriz olmasa da, istihdamdaki güçlü toparlanma ve ücretlerdeki beklenti dahilinde olsa bile artış hızı, ABD’de istihdamın zayıfladığı algısını şimdilik arka plana attı.

Haftanın diğer önemli başlığı Orta Doğu’daki gelişmeler ve enerji fiyatları oldu. Bölgedeki gerilimin devam etmesi ve özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki arz akışına ilişkin endişeler, petrol fiyatlarının hafta boyunca yükselmesine yardımcı oldu. Petrol fiyatlarındaki yükseliş de faiz beklentilerini yukarı çekti.

Özetle Fed’in faiz artışı beklentileri haftanın ilk bölümünde özel sektör istihdam verileri ve Waller’ın mesajlarıyla baskılanırken, Cuma günü gelen veri ve petrol fiyatlarındaki ısrarcı yükseliş bu tabloyu kısmen geri çevirdi. Bunun sonucunda tahvil getirileri ve dolar güç kazandı.

Önümüzdeki hafta gözler ABD’de Ağustos enflasyonu verisi ve ECB’nin para politikası beyanatında olacak. ECB tarafında 25 baz puanlık faiz artırımına kesin gözüyle bakılırken, doğal olarak gözler sonraki toplantılara ilişkin verilecek mesajlarda olacak. ABD’de ise Ağustos ayındaki fiyat gelişmelerini gösterecek veri, başta Waller olmak üzere Fed karar mekanizmasında yer alan yetkililerin görüşlerini etkileyebileceği için yakından izlenecek.

HAFTANIN ÖNE ÇIKANLARI

ABD

Ağustos Enflasyonu

ABD’de enflasyon verisi, Eylül ayındaki Fed toplantısı öncesinde haftanın en önemli makroekonomik göstergelerinden biri olacak. Temmuz ayında yıllık TÜFE 3,4%’e gerilerken, çekirdek enflasyon 2,5%’e düşerek son beş ayın en düşük seviyesine inmişti. Aylık bazda TÜFE 0,1%, çekirdek TÜFE 0,2% artmıştı.

Temmuz verisinde enerji fiyatlarındaki şokun etkisinin azalmaya devam etmesi manşet enflasyonu aşağı çekerken, barınma maliyetlerindeki yavaşlama da çekirdek enflasyondaki düşüşü destekledi. Bununla birlikte, aylık çekirdek enflasyonun yeniden 0,2%’ye yükselmesi, fiyat baskılarının tamamen ortadan kalkmadığını gösteriyor.

Ağustos verisi, özellikle Fed’in Eylül toplantısında nasıl bir faiz patikası izleyeceğine ilişkin beklentiler açısından kritik olacak. Piyasalar toplantı öncesinde faiz indirimine odaklanırken, enflasyonun beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi Fed’in daha temkinli bir politika izleyeceği beklentisini güçlendirebilir. Buna karşılık, özellikle çekirdek enflasyonda yeni bir yavaşlama görülmesi, faiz indirimlerinin devam edeceği beklentisini destekleyerek tahvil getirileri ve dolar üzerinde baskı oluşturabilir.

Michigan Tüketici Güven Endeksi

Michigan Üniversitesi’nin hazırladığı tüketici güven endeksi Ağustos ayında 51,7 seviyesine revize edilmiş, buna rağmen Temmuz ayına kıyasla 6% kadar gerilemişti. Geçen yılın aynı dönemine göre ise 11% kadar aşağıda kalmıştı. Zayıflamada tüketicilerin enflasyonun kalıcı olacağı endişesi etkili oldu.

Enflasyon beklentileri tarafında ise daha dengeli bir tablo oluştu. Bir yıllık enflasyon beklentisi 4,2%’den 4%’e gerilerken, uzun vadeli enflasyon beklentisi arka arkaya üçüncü ayında 3,3% seviyesinde kaldı. Buna rağmen Orta Doğu gündemi tüketicilerin fiyat risklerini yüksek görmeye devam etmesinde etkili oldu.

Eylül ayındaki Fed toplantısı öncesinde veri, hem fiyat beklentileri hem de tüketim harcamalarını yönlendirebileceği için ekonomik beklentiler açısından takip ediliyor olacak.

10 ve 30 Yıllık Tahvil İhaleleri

ABD’de Çarşamba günü 10 yıllık, Perşembe günü 30 yıllık tahvil ihaleleri gerçekleştirilecek. İhaleler, özellikle son dönemde uzun vadeli ABD tahvil getirilerindeki yükselişin ardından talebin ne ölçüde güçlü kaldığını görmek açısından takip edilecek.

İhalelerde talep karşılama oranı, doğrudan ve dolaylı alıcıların payı ile ihalenin piyasa beklentilerine göre hangi getiriden sonuçlandığı önemli olabilir. Zayıf talep, uzun vadeli getiriler üzerinde yukarı yönlü baskı yaratabilirken, güçlü ihaleler tahvil piyasasındaki satış baskısının hafiflemesine yardımcı olabilir. Özellikle 30 yıllık ihalenin sonucu, Fed’in faiz politikasından çok büyüme ve ABD’nin yüksek borçlanma ihtiyacına yönelik bakış açısından önem taşıyor.

EURO BÖLGESİ

ECB’den Faiz Artırımı Bekleniyor

Avrupa Merkez Bankası ECB’nin 10 Eylül’de gerçekleştireceği beyanatta politika faizini 25 baz puan artırmasına kesin gözüyle bakılıyor. Bu nedenle faiz beyanatının yanı sıra, Banka’nın açıklamalarıyla sonraki döneme ilişkin sağlayacağı ipuçları da oldukça önemli olacak. GCM Yatırım Araştırma Departmanı olarak beklentimiz de anahtar faizlerde 25 baz puan artırım gerçekleştirileceği yönünde.

ECB üyelerinin açıklamalarında faiz artışını savunması swap piyasalarını bu ihtimali fiyatlamaya devam etmesinde önemli ölçüde etkiliydi. Ancak diğer konu da, enerji fiyatlarındaki sert yükselişe rağmen Avrupa ekonomisinin oldukça dayanıklı bir tablo ortaya koymasıydı. Özellikle son dönemde ankete dayalı göstergelerdeki tablo bu direnç açısından teyit edici oldu.

Bunun yanı sıra enflasyon tarafında da katılık devam etti. Manşet enflasyon 2,9%’dan 3,3%’e yükselirken, çekirdek enflasyonun 2,5%’ten 2,4%’e yavaşlaması yakından izlendi. Çekirdek göstergedeki ılımlı seyre rağmen petrol fiyatlarının yüksek seyretmesi ve doğal gaz etkisinin de sürmesi, ECB’nin faiz artışı kararına karşı koymasını zorlaştırıyor.

Banka’bu hafta paylaşacağı projeksiyonlarda büyüme ve enflasyon tahminlerini yukarı yönlü revize etmesi de sürpriz olmayacaktır.

Bu kadar kesin ihtimalle fiyatlama nedeniyle, verilecek mesajlar dikkatle takip edilecek. Yıl sonuna kadar neredeyse ek bir faiz artırımı daha fiyatlanıyor olması nedeniyle bu ihtimalin değişme potansiyeli yakından izlenecek.

İNGİLTERE

Temmuz Büyümesi

İngiltere’de Haziran ayında büyüme aylık bazda 0,3% düzeyinde oluşmuş ve beklentilerin üzerinde kalmıştı. Büyümenin en büyük dayanağı ise 0,4% artışla hizmet sektörü olmuştu. Yıllık büyüme 1,1% düzeyinde gerçekleşmişti.

Temmuz verisinde özellikle ekonomideki toparlanmanın devam edip etmediği ve hizmet sektörünün performansı izlenecek. Beklentilerin altındaki büyüme, İngiltere Merkez Bankası BoE’nin faiz artıracağı beklentilerini daha da zayıflatabilir.

ÇİN

Ağustos Enflasyonu

Çin’de Temmuz ayında yıllık TÜFE 0,5%’e gerileyerek beklentilerin altında kalmış, ÜFE ise 3,5% artışla önceki aya göre yavaşlamıştı. TÜFE’de özellikle gıda fiyatlarındaki düşüş ve enerji maliyetlerindeki gerileme etkili olurken, çekirdek enflasyon da 0,9%’a gerilemişti.

ÜFE tarafındaki yavaşlama ise aylık bazda 0,7% gerilerken, yıllık artış Nisan ayından bu yana en düşük seviyeye ulaşmıştı. Bu görünüm, zayıf iç talebin Çin’de fiyatlar üzerindeki baskısını sürdürdüğüne işaret etmişti.

Yeni veride özellikle deflasyonist baskıların azalıp azalmadığı izlenecek. TÜFE’nin düşük seyretmeye devam etmesi ve ÜFE’deki toparlanmanın zayıflaması, Çin ekonomisinde iç talebin hala yeterinde güçlü olmadığına işaret ederek politika yapıcıların ilave destek adımlarına yönelik beklentileri artırabilir. Buna karşılık enflasyonda toparlanma, iç talep koşullarının iyileştiği düşüncesini öne çıkarabilir.

Ticaret Dengesi

Çin’de Temmuz ayında dış ticaret fazlası 112,5 milyar dolar le beklentinin üzerinde oluşmuştu. İhracat yıllık bazda 23,9% artarken, özellikle yapay zeka bağlantılı teknoloji ürünleri ve çip ihracatındaki güçlü yükseliş dikkat çekmişti. İthalat da 27,7% artarak iç talep ve ekonomik aktivitedeki toparlanmanın sürdüğüne işaret etmişti.

Yeni veride hem ihracatın güçlü seyrini koruyup korumadığı hem de ithalat artışının devam edip etmediği takip edilecek. Özellikle ABD – Çin ilişkileri nedeniyle ihracat performansının yanı sıra, iç talebin toparlanma görünümü açısından ithalat gelişimi de yakından izleniyor olacak. Yani sadece ticaret fazlasının miktarı değil, ihracat – ithalat arasındaki değişimin içeriği de değerlendirilecek.

JAPONYA

Ortalama Nakit Kazanç

Haziran ayında yıllık ücret artışı ilk açıklamada 3,4% olarak duyurulurken, veri daha sonra 4%’e revize edildi. Böylece ücret artışlarının beklenenden daha güçlü olduğu görülürken, özellikle enflasyondan arındırılmış reel ücretlerdeki yükseliş de Japonya Merkez Bankası BoJ’un ücret – enflasyon döngüsünün kalıcılaşacağına yönelik değerlendirmeleri destekledi. Haziran erişinde reel ücretler yıllık bazda 1,6% artarak üst üste altıncı ay yükseliş kaydetti.

Yeni veride 4% seviyesindeki güçlü ücret artışının korunup korunmayacağı yakından izlenecek. Ücret büyümesinin beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi, Japonya’da iç talep ve enflasyonist baskıların sürdüğüne işaret ederek BoJ’un ek faiz artışı beklentilerini güçlendirebilir. Buna karşın belirgin bir yavaşlama, merkez bankasının faiz artırma konusunda daha temkinli davranmasına neden olabilir.

TÜRKİYE

Haftanın Kritik Başlığı: TCMB Beyanatı

TCMB para politikası beyanatını Perşembe günü gerçekleştirecek. Temmuz toplantısında politika faizi 37%’de sabit bırakılmıştı. Karar metninde enflasyonun ana eğiliminde sınırlı bir iyileşme görüşmesine rağmen Temmuz ayında fiyatlama göstergelerinde yeniden yükseliş yaşandığı ve enflasyonist risklerin sürdüğü belirtilmişti. Bu süreçte Ağustos enflasyonu yıllık bazda 31,75%’ten 31,51%’e sınırlı yavaşlama sağlarken, aylık enflasyon 1,78%’den 1,84%’e yükseldi.

Yeni kararda piyasalar açısından özellikle faiz patikasına ve enflasyon görünümüne ilişkin mesajlar önemli olabilir.

Faiz kararının yanı sıra, hafta içinde sanayi üretimi, cari işlemler dengesi ve perakende satışlar gibi veriler de izleniyor olacak. Tüm bu başlıklara ilişkin detaylara “Yurt İçi Piyasalar Haftalık Bülteni” bölümünden ulaşabilirsiniz.