CoT Haftalık Pozisyonlanma Raporu
Net Pozisyon Değişimleri ve Fiyat Yansımaları
Bu çalışmada ABD Vadeli İşlemler Düzenleyici Kurumu (Commodity Futures Trading Commission – CFTC) tarafından yayımlanan haftalık Taahhütlü İşlemler Raporu (Commitments of Traders – COT) verileri analiz edilmektedir. Rapor, vadeli piyasalarda farklı katılımcı gruplarının taşıdığı sözleşme miktarlarını göstermektedir. Başlıca kategoriler şunlardır:
- Aracı Kurumlar / Piyasa Yapıcılar (Dealer / Intermediary): Genellikle karşı taraf rolünde bulunur ve risk dengeleme amacıyla pozisyon taşırlar.
- Varlık Yöneticileri / Kurumsal Yatırımcılar (Asset Manager / Institutional): Uzun vadeli ve yapısal pozisyon taşıyan büyük fonlar ve portföy yöneticileridir.
- Kaldıraçlı Fonlar (Leveraged Funds): Daha kısa vadeli ve yönsel hareket eden, yüksek risk iştahına sahip yatırımcı grubudur.
- Diğer Büyük Katılımcılar (Other Reportables): Yukarıdaki sınıflara girmeyen ancak raporlanabilir büyüklükte işlem yapan oyunculardır.
- Küçük Yatırımcılar (Nonreportable Positions): Raporlama eşiğinin altında kalan yatırımcı grubudur.
- Üretici/Tüccar/İşleyici/Kullanıcı (Producer / Merchant / Processor / User): Fiziki piyasada faaliyet gösteren ve genellikle riskten korunma (hedging) amacıyla pozisyon taşıyan ticari katılımcılardır.
- Swap Aracıları (Swap Dealers): Türev ürün işlemleri aracılığıyla müşterilerin riskini bilançolarında dengeleyen finansal kuruluşlardır.
- Yönetilen Para (Managed Money): Hedge fonlar ve profesyonel portföy yöneticilerinden oluşan, daha yönsel ve spekülatif eğilimli yatırımcı grubudur.
- Raporlanamayan Pozisyonlar (Nonreportable Positions): Raporlama limitinin altında kalan küçük yatırımcı grubudur.
Pozisyon türleri üçe ayrılır:
- Alış Pozisyonu (Long): Fiyat artışından faydalanmayı amaçlar.
- Satış Pozisyonu (Short): Fiyat düşüşünden faydalanmayı amaçlar.
- Yayılma Pozisyonu (Spreading): Aynı üründe farklı vadelerde eş zamanlı alış ve satış işlemleridir.
Toplam Açık Pozisyon (Open Interest), piyasada açık olan toplam sözleşme sayısını ifade eder.
Net Pozisyon (Net Position), alış ve satış farkını gösterir ve yönsel eğilimi anlamak için kullanılır.
1) Euro Vadeli Kontratları – Pozisyonlanma Görünümü
(Chicago Ticaret Borsası – 125.000 Euro büyüklüğünde sözleşme)
Toplam Açık Pozisyon: 1.051.803 (haftalık +6.675)
Toplam açık pozisyon 1.051.803 sözleşme seviyesine yükselmiş ve haftalık bazda 6.675 artış göstermiştir. Açık pozisyondaki artışa rağmen bloklaşma yapısı korunmaktadır.
Aracı Kurumlar kategorisi 579.784 sözleşme ile toplam açık pozisyonun %55,1’ini temsil eden en büyük brüt satış pozisyonuna sahiptir. Buna karşılık Varlık Yöneticileri 570.952 sözleşme ile toplam açık pozisyonun %54,3’ü oranında brüt alış taşımaktadır. Bu yapı, kurumsal yatırımcıların alış yönlü talebinin aracı kurum bilançolarında karşılandığını göstermektedir.
Net pozisyon dağılımı şu şekildedir:
- Varlık Yöneticileri: +434.334 ile güçlü net alış
- Aracı Kurumlar: -524.599 ile yüksek net satış
- Kaldıraçlı Fonlar: +17.308 ile sınırlı net alış
Kurumsal yatırımcı grubundaki yüksek net alış pozisyon, Euro tarafında yapısal talebin sürdüğünü göstermektedir. Aracı kurumların yüksek net satış pozisyonu ise bu talebin karşı tarafını temsil etmektedir.
Haftalık değişimde aracı kurumların satış pozisyonu 14.413 artarken, varlık yöneticilerinin alış pozisyonu 11.650 artmıştır. Kaldıraçlı fonlarda alış tarafında 4.439 artış görülmüş, satış tarafı da 1.667 yükselmiştir. Bu görünüm, kısa vadeli yatırımcıların da Euro lehine hafif bir eğilim sergilediğini göstermektedir.
Genel değerlendirmede, kurumsal blok güçlü alış yönlü konumunu korumakta; kısa vadeli yatırımcıların ise bu eğilime kademeli olarak eşlik ettiği görülmektedir. Bu yapı, kısa ve orta vadede yukarı yönlü risklerin görece daha baskın olabileceğine işaret etmektedir.

2) E-Mini S&P 500 Endeks Kontratları – Pozisyonlanma Görünümü
(Chicago Ticaret Borsası – S&P 500 endeksine dayalı sözleşme)
Toplam Açık Pozisyon: 2.622.006 (haftalık +31.407)
Toplam açık pozisyon 2.622.006 sözleşme seviyesine yükselmiş ve haftalık bazda 31.407 artış göstermiştir. Endeks tarafında pozisyon yoğunlaşması özellikle aracı kurumlar ve kurumsal yatırımcılar tarafında belirgindir.
Aracı Kurumlar 809.340 sözleşme ile toplam açık pozisyonun %30,9’unu temsil eden en büyük brüt satış pozisyonuna sahiptir. Varlık Yöneticileri ise 1.105.678 sözleşme ile %42,2 oranında brüt alış taşımaktadır. Bu yapı, kurumsal yatırımcıların endeks tarafında belirgin şekilde alış yönlü konumlandığını göstermektedir.
Net pozisyon dağılımı şu şekildedir:
- Varlık Yöneticileri: +918.373 ile güçlü net alış
- Aracı Kurumlar: -671.590 ile belirgin net satış
- Kaldıraçlı Fonlar: -413.751 ile net satış
Kurumsal yatırımcı grubunun güçlü net alış pozisyonu, endeks tarafında yapısal risk iştahının sürdüğünü göstermektedir. Buna karşılık kaldıraçlı fonlar belirgin şekilde satış yönlü konumdadır.
Haftalık değişimde kaldıraçlı fonların satış pozisyonu 30.968 azalmış, alış tarafı 8.143 gerilemiştir. Yayılma pozisyonlarında 33.306 artış dikkat çekmektedir. Aracı kurumların satış pozisyonu 15.427 artmıştır. Varlık yöneticilerinde ise alış tarafında 11.016 azalış görülmüştür.
Bu görünüm, kurumsal yatırımcıların endeks tarafında pozitif eğilimini koruduğunu; ancak kısa vadeli yatırımcıların daha temkinli bir duruş sergilediğini göstermektedir.

3) Brent Petrol - Pozisyonlanma Görünümü
(New York Mercantile Exchange – 1.000 varil büyüklüğünde sözleşme)
Toplam Açık Pozisyon: 261.730 (haftalık +21.914)
Toplam açık pozisyon 261.730 sözleşme seviyesine yükselmiş ve haftalık bazda 21.914 artış göstermiştir. Açık pozisyondaki artış, Brent tarafında pozisyon genişlemesinin sürdüğünü göstermektedir.
- Üretici/Ticari Grup:963 sözleşme ile kısa, 51.495 sözleşme ile uzun taşımakta olup net -1.468 pozisyondadır. Ticari blokta dengeli ancak hafif net satış görünümü korunmaktadır.
- Swap Aracıları:268 uzun ve 826 kısa pozisyon ile +36.442 net alış tarafındadır. Bu yapı, finansal blokta alış yönlü konumlanmanın belirgin olduğunu göstermektedir.
- Yönetilen Para (Managed Money) Grubu: 543 uzun ve 305 kısa pozisyon ile +14.238 net alış taşımaktadır. Haftalık değişimde uzun tarafında artış görülmesi, spekülatif grubun Brent tarafında pozitif eğilimini sürdürdüğüne işaret etmektedir.
- Diğer Raporlanabilirler Grubu:647 long ve 92.967 short ile -50.320 net satış pozisyonundadır.
Açık pozisyondaki artışla birlikte spekülatif grubun net alış tarafında kalması, Brent tarafında yönsel pozisyonlanmanın alım tarafında yoğunlaştığını göstermektedir. Ticari bloktaki hedge satışlarının sürmesi ise fiyat hareketinin tek yönlü ilerlemekten ziyade belirli seviyelerde denge arayabileceğine işaret etmektedir.

4) Altın Vadeli Kontratları - Pozisyonlanma Görünümü
(COMEX – 100 ons büyüklüğünde sözleşme)
Toplam Açık Pozisyon: 404.391 (haftalık -5.303)
Toplam açık pozisyon 404.391 sözleşme seviyesine gerilemiş ve haftalık bazda 5.303 azalış göstermiştir. Açık pozisyondaki daralma, önceki haftaya kıyasla toplam pozisyon miktarında azalış olduğunu göstermektedir.
- Üretici/Ticari Grup:182 kısa ve 15.737 uzun pozisyon ile -18.445 net satış tarafındadır. Ticari blokta hedge amaçlı satış eğilimi korunmaktadır.
- Swap Aracıları:244 uzun ve 222.537 kısa ile -179.293 net satış pozisyonu taşımaktadır. Açık pozisyonun %55’inin swap short tarafında yer alması, hedge ağırlıklı pozisyon yapısının belirgin olduğunu göstermektedir.
- Yönetilen Para (Managed Money) Grubu:232 uzun ve 27.210 kısa ile +92.022 net alış konumundadır. Spekülatif blok altın tarafında güçlü net alış pozisyonunu korumaktadır.
- Diğer Raporlanabilirler:576 uzun ve 25.586 kısa ile +67.990 net alış taşımaktadır.
Genel görünümde spekülatif net alış güçlü kalmakla birlikte açık pozisyondaki daralma ve ticari/swap tarafındaki yüksek net satış pozisyonu, altın tarafında daha dengeli ve temkinli bir yapı oluştuğunu göstermektedir.

5) Akımın Yönü – Pozisyonlanma Perspektifi
Euro: Kurumsal yatırımcılar güçlü net alış pozisyonunu sürdürmekte ve haftalık artış göstermektedir. Kaldıraçlı fonlar tarafında sınırlı iyileşme gözlenmektedir. Aracı kurumlarda satış stokunun büyümesi dikkat çekmektedir. Genel görünüm yukarı yönlü eğilimin korunduğuna işaret etmektedir.
E-Mini S&P 500: Kurumsal yatırımcılar güçlü net alış konumunu korumaktadır. Kaldıraçlı fonlar satış yönlü kalmaya devam etmektedir. Aracı kurumlarda satış pozisyon artışı, riskten korunma ihtiyacının yükseldiğini göstermektedir.
Brent: Toplam açık pozisyondaki artış, Brent tarafında pozisyon genişlemesinin sürdüğünü göstermektedir. Yönetilen Para grubunun net alış tarafında kalması spekülatif blokta alım yönlü konumlanmanın korunduğuna işaret etmektedir. Buna karşılık ticari grubun dengeli ancak hafif net satış pozisyonu ile short taraftaki yoğunlaşma, yukarı yönlü hareketlerin karşı tarafta hedge amaçlı pozisyonlarla dengelendiğini göstermektedir.
Altın: Altın tarafında spekülatif grubun güçlü net alış pozisyonu korunmakla birlikte toplam açık pozisyondaki daralma dikkat çekmektedir. Swap ve ticari bloktaki belirgin net satış yapısı, spekülatif talebin karşı tarafında hedge ağırlıklı bir konumlanma bulunduğunu göstermektedir. Bu yapı, altın tarafında alım yönlü blok ile korunma amaçlı satış blokları arasında dengeli bir dağılıma işaret etmektedir.
Özetle, Euro tarafında kurumsal talep daha belirgin şekilde destekleyici görünmektedir. Endeks tarafında kurumsal iyimserlik korunmakla birlikte kısa vadeli yatırımcıların temkinli konumlanması dikkat çekmektedir. Brent tarafında spekülatif alım yönlü konumlanma sürerken ticari hedge pozisyonları dengeleyici rol oynamaktadır. Altın tarafında ise güçlü spekülatif net alış pozisyonuna rağmen ticari ve swap bloktaki net satış yapısı daha dengeli ve iki yönlü bir pozisyon dağılımına işaret etmektedir.